मराठी व्याकरणात एखाद्या व्यंजनाला वेगवेगळ्या स्वरांच्या मात्रा जोडल्या की त्या व्यंजनाचे वेगवेगळे उच्चार तयार होतात. या उच्चारांच्या मालिकेला खडी असे म्हणतात.

पूर्वी मराठीत बाराखडी (१२ स्वर) प्रचलित होती. परंतु इंग्रजी भाषेतून मराठीत येणाऱ्या शब्दांच्या अचूक उच्चारासाठी दोन नवीन स्वर — अॅ आणि ऑ — जोडण्यात आले. त्यामुळे बाराखडी चौदाखडी (१४ खडी) झाली.

थोडक्यात: मराठी चौदाखडी = एका व्यंजनाला १४ स्वर मात्रा जोडून तयार होणारे १४ उच्चार.

मराठी चौदाखडीत खालील १४ स्वर आहेत. त्यापैकी केशरी रंगातील दोन स्वर नवीन जोडलेले आहेत:

✦ = चौदाखडीत नव्याने जोडलेले स्वर

इंग्रजी भाषेतून मराठीत अनेक शब्द आले आहेत. या शब्दांचा उच्चार मराठीत नीट लिहिण्यासाठी पूर्वीचे १२ स्वर पुरेसे नव्हते.